Danh sách Trạng Nguyên Việt Nam
| Tên: | Nguyễn Công Bình |
| [阮公平] | |
| Bằng cấp: | Đỗ Trạng nguyên khoa Quý Dậu |
| Ngày: | Kiến Gia thứ 3 (1213), đời Lý Huệ Tông |
| Quê quán: | Người đất Yên Lạc, phủ Tam Đới ( Vĩnh Phúc ngày nay ) |
| Chức vụ: | Làm quan đến Hàn lâm Học sĩ |
| Life description: | Ông Đỗ đầu (Đệ nhất giáp) khoa thi năm Giáp Thìn (1124) đời vua Lý Nhân Tông. Là người văn võ song toàn, năm 1128 Nguyễn Công Bình được phong chức Thái uý (đứng đầu hàng quan võ), ông được cử cầm quân đánh dẹp giặc phương Nam (Chân Lạp) thắng nhiều trận lớn vào các năm 1128, 1136… giữ yên bờ cõi phương Nam của Đại Việt.
Chiến công của Nguyễn Công Bình. Đều là các chiến công chống ngoại xâm.
- Tháng 2 năm Mậu thân (1128) quân Chân Lạp vào cướp ở Nghệ An, vua Lí Thần Tông - cử thái phó Phạm Công Bình (Đ.V.S.L chép là Nguyễn (Lí), Công Bình) đi đánh dẹp "bắt được tướng của nó rồi về".
- Tháng 9 năm Bính thìn (1136) tướng Chân Lạp là Tô Phá Lăng đến cướp Châu Nghệ An. Vua Lí Thần Tông cử quan Thái phó Phạm Công đi đánh bại được.
Về chiến công năm 1128, sử T.T chép kĩ hơn Đ.V.S.L. Đại lược là: ngày Giáp dần, tháng giêng năm Mậu thân, hơn hai vạn người Chân Lạp vào cướp bến Ba Đầu ở châu Nghệ An, quan thái phó Lí Công Bình được cử đi đánh dẹp - ngày Quí hợi thì bắt được chủ tướng và quân lính - sang tháng 3, Lí Công Bình đem quân về kinh sư, dâng tù binh gồm 169 người.
Nguyễn Công Bình là một văn quan, ở vào bậc đại thần của Triều Lí - Thần Tông - Công lao phù tá đứng vào hàng Tam công của Triều Lí - so với quan chế ban hành đời Lê Hồng Đức (1470), ông ở vào cương vị của hàng chánh Nhất phẩm triều đình - chức danh rất trọng.
Hơn 800 năm đã trôi qua, Nguyễn Công Bình được dân thôn An Lạc thờ là: Thượng Đẳng Phúc Thần (tứ thời hương khói). Các triều đại phong kiến Việt Nam đều có nhiều đạo sắc phong tôn vinh ông.
Đền thờ ông ở thôn An lạc làm trên nền nhà cũ của gia đình, trong đền có bức tượng Phạm Công Bình và đôi câu đối ca ngợi võ công của ông: Lôi thanh hướng trận khôi tam giáp Vũ hoá ân chiêm trạch tử dân [nghĩa là: Sấm vang vào trận, công đầu ba giáp Mưa nhuần mang ân cho bốn dân (sĩ, nông, công, thương)] |
| Chú thích: | Ông là trạng nguyên đầu tiên của đất Vĩnh Phúc. |
